Adalet Terazisi Şaşmamalı: Biri Yalıda, Biri Hapiste !
Türkiye’de adalet duygusunu sarsan, vicdanları kanatan ve "Bu kadarı da olmaz" dedirten manzaralar ne yazık ki bitmek biliniyor. İki ayrı facia, iki ayrı acı tablo ve adalet mekanizmasının ne yazık ki kişiye göre nasıl esnetilebildiğini gözler önüne seren iki farklı adli süreç...
Biri, İzmir’de HABAŞ’a ait fabrikada yaşanan ve 19 işçinin hayatını kaybetmesine yol açan facianın ardından, skandal bir kararla cezaevi yerine İstanbul Boğazı’ndaki konforlu yalısında ev hapsi cezasıyla "yargılanan" patron. Diğeri ise Samsun’da ruhsatsız ve önlemsiz bir akaryakıt istasyonunda meydana gelen heyelan faciasında bir baba ile çocuklarının ölümüne neden olmaktan suçlanan, 84 yaşındaki işletme sahibi Mehmet Zeki Gedikli’nin aylardır cezaevinde mahkeme kararını bekliyor olması.
Aynı ülkede, aynı hukuk sisteminde yaşanan bu tezat, adalet kavramının temel direği olan "eşitlik" ilkesinin nasıl ağır bir yara aldığını açıkça haykırmaktadır.
Biri Boğaz Manzarasında, Diğeri Dört Duvar Arasında
İzmir’deki çelikhane faciasında 19 işçi, yakınlarının gözyaşları ve feryatları arasında toprağa verilirken, olayın baş sorumluları arasında gösterilen fabrika patronu Mehmet Rüştü Başaran’ın cezasını Boğaz kıyısındaki Gazioğlu Yalısı’nda çekiyor olması toplumsal vicdanda derin bir öfke yaratmıştır. Daha önce de ölümlü bir iş kazası davasında hapis cezası aldığı bilinen bir ismin lüks konutunda adli kontrolle serbest kalması, halkın gözündeki "imtiyazlı sınıf" algısını ne yazık ki bir kez daha perçinlemiştir.
Madalyonun diğer yüzüne baktığımızda ise Samsun’un Canik ilçesinde, Lovelet AVM yakınındaki bir akaryakıt istasyonunda yaşanan trajediyi görürüz. İstasyonun oto yıkama bölümünde araçlarını yıkayan Kaya ailesi, ruhsatsız ve hiçbir iş güvenliği tedbiri alınmamış sahada yaşanan toprak kayması sonucu göçük altında kalmış; baba Adem Kaya ile çocukları Açelya Mina ve Ayla Kaya yaşamını yitirmiştir. Bilirkişi raporlarının tesisin ruhsatsız, projesiz ve tedbirsiz olduğunu net bir şekilde ortaya koyduğu bu olayda, işletme sahibi 84 yaşındaki Mehmet Zeki Gedikli hakkında 15 yıla kadar hapis istemiyle dava açılmış ve yargılama süreci tutuklu olarak sürmektedir.
Adalette Çifte Standart Olmaz!
Şimdi sormak gerekiyor: Hukuk, gücü olana başka, Adalet Arayana başka mı işliyor?
19 insanın göz göre göre gelen ihmaller yüzünden can verdiği bir olayda patronlar yalılarında hayatlarını sürdürürken, denetimsizliğin ve kuralsızlığın hâkim olduğu bir başka olayda yargılama süreçleri tutuklulukla yürütülmektedir. Burada sorgulanması gereken sadece kişilerin yaşları ya da suçun niteliği değil; adalet mekanizmasının güce ve statüye göre eğilip bükülmesidir.
Adalet; vicdanın pusulasıdır. Eğer bir ülkede adalet terazisi, suçluların sosyal statüsüne, servetine ya da binalarının konumuna (ister yalı olsun ister holding merkezi) göre tartmaya başlarsa, orada toplumsal barıştan ve hukuk devletinden söz etmek mümkün olamaz.
Yasa önünde herkesin eşit olması gerektiği gerçeği, kağıt üzerinde kalan bir temenniden öteye geçmelidir. Göz göre göre gelen hiçbir ölüm "kaza" değildir; her biri sorumluların ihmal ettiği denetimlerin ve kâr hırsının sonucudur.
Toplumun vicdanı, adaletin sadece güçlüleri koruyan bir kalkan değil, herkes için eşit işleyen bir kılıç olmasını beklemektedir. Unutulmamalıdır ki; adalet mülkün temelidir ve o temel sarsıldığında altındaki insanlarla birlikte tüm ülke enkaz altında kalır.
Gazeteci Nihat Alparslan Yazıyor
